Παναγία Καστρέλλα

  Γράφει ο Νίκος Βαλασάκης

 

 

‘' To ν 9 ον ή 10 ον μ.Χ. αιώνα κατά την ταραχώδη εποχή της εικονομαχίας, σε μια ακρογιαλιά της γραφικής νήσου του Μαρμαρά και συγκεκριμένα στον ορμίσκο ‘Άσπρος Πούντος' της Αφθόνης, βρέθηκε μια εικών της Θεοτόκου διαστάσεων 52χ70 εκατ. Η οποία παριστά ταύτην να κρατάει στην αγκαλιά της το θείο βρέφος''

Έτσι αρχίζει την περιγραφή της ιστορίας της Παναγίας Καστρέλλας , ο πρώτος εφημέριος των Πυργαδικίων ο αείμνηστος πατέρας Αθανάσιος Παπαγεωργίου στο ειδικό βιβλιάριο που έγραψε το 1952 και το εξέδωσε πολύ αργότερα το 1975.

Ο πατέρας Αθανάσιος ή κατά κόσμο παπα-Θανάσης αν και δεν ήταν πρόσφυγας Αφθονιάτης –κατήγετο από την Μεγ.Παναγία- στηριζόμενος στις μαρτυρίες και διηγήσεις γεροντότερων εξέδωσε αυτό το βιβλιάριο στο οποίο περιγράφει συνοπτικά την ιστορία της εικόνας της Παναγίας Καστρέλλας, την εγκατάσταση των Αφθονιατών στα Πυργαδίκια καθώς και την ιστορία ανέργεσης της εκκλησίας που υπάρχει και σήμερα στο χωριό.

Σύμφωνα λοιπόν μ' αυτό αλλά και από μαρτυρίες των λιγοστών Αφθονιατών που ζουν ακόμη, η εικόνα αυτή ρίχτηκε από τα κάστρα της Κων/πολης στη θάλασσα για να διασωθεί από τους εικονομάχους της εποχής εκείνης. Πολλοί δε είναι αυτοί που ισχυρίζονται ότι η εικόνα αυτή είναι έργο του Ευαγγελιστή Λουκά.

Αφού λοιπόν ταξίδεψε για πολύ καιρό στην Θάλασσα (εξ ου και το όνομα Καστρέλλα) τα κύματα την έφεραν κοντά στις ακτές της Αφθόνης.

Κάποιος βαρκάρης από την Αφθόνη έβλεπε στον ύπνο του μια μελαχρινή γυναίκα που κολυμπούσε και ζητούσε βοήθεια. Ο αγαθός Βαρκάρης ξύπνησε και άρχισε να ψάχνει με την βάρκα του, κωπηλατώντας για πολλές ώρες, χωρίς όμως αποτέλεσμα. Το όνειρο επαναλήφθηκε για πολλές νύχτες έως ότου ο βαρκάρης καταφέρνει να εντοπίσει την εικόνα της Παναγίας στη θάλασσα και βλέποντας την, αναγνωρίζει στο πρόσωπο της την κοπέλα που στο όνειρο του ζητούσε βοήθεια.

Την έφερε στο χωριό. Οι κάτοικοι θεώρησαν το γεγονός αυτό θείο δώρο.

Την μετέφεραν στην εκκλησία του χωριού,όπου έγινε κατανυκτική παράκληση και δοξολογία. Από την επόμενη κιόλας μέρα άρχισαν να συγκεντρώνουν χρήματα για να κτισθεί μια Μονή, η Μονή της Παναγίας Καστρέλλας.

Η εποχή εκείνη για την Κων/πολη και το Βυζάντιο ήταν εποχή ταραχών και εμφύλιων διαμαχών, γι' αυτό και το νησί Μαρμαράς όπου βρίσκονταν και η Αφθόνη, απετέλεσε τόπο εξορίας πολλών επιφανών της εποχής εκείνης. Πατριάρχες, άνθρωποι των γραμμάτων , δάσκαλοι , συγγραφείς ακόμη και η αυτοκράτειρα Θεοφανώ σύζυγος του αυτοκράτορα Νικηφόρου η οποία και τον σκότωσε το 968 μ.Χ. βρέθηκε εξόριστη στην Προικόνησο. Πολλοί από αυτούς βοήθησαν να αποπερατωθεί η Μονή της Παναγίας Καστρέλλας.

Η πίστη όλων των Αφθονιατών και όχι μόνο, στη χάρη και δύναμη της Παναγίας ήταν πολύ μεγάλη. Γι αυτό και το μοναστήρι το επισκεπτόταν πλήθος κόσμου, κυρίως στη γιορτή στις 8 Σεπτεμβρίου. Οι ναυτικοί από την Αφθόνη που ήταν πάρα πολλοί, προγραμμάτιζαν τα ταξίδια τους έτσι ώστε στις 8 Σεπτεμβρίου να είναι όλοι στο Πανηγύρι της Παναγίας.
Το 1922 με την Μικρασιατική καταστροφή όταν οι Αφθονιάτες εκδιώχθηκαν από τον τόπο τους, η εικόνα της Παναγίας ήταν το πρώτο πράγμα που πήραν μαζί τους. Ο αυστηρός περιορισμός που υπήρχε από τους υπεύθυνους για την ποσότητα των πραγμάτων που μπορούσαν να πάρουν στο καράβι POLAND που θα τους μετέφερε, δεν τους άγγιξε καθόλου.

Συνέχεια στην δεύτερη σελίδα